Jan Jansen in 2021.Bron Foto Eddy WentingDe schoenen van Jan Jansen waren wereldberoemd. Zijn creativiteit was onuitputtelijk.redacteur klassieke muziekGepubliceerd op 13 juni 2026, 12:21Leestijd 2 minDe ontwerpen van de woensdag op 85-jarige leeftijd overleden schoenontwerper Jan Jansen waren zo origineel, dat ze steevast gestolen werden.

Iconische ontwerpen als de Bamboeschoen, een hooggehakte schoen van rotan, de Woody, een houten klomp met leren bovenkant, en de High heeled sneaker, een sportschoen met hoge hak, werden regelrecht gekopieerd. Ook door beroemde modemerken als Armani en Prada.Wereldberoemd was hij met zijn ingenieuze en vaak geestige ontwerpen, die ook nog eens heel goed en ambachtelijk gemaakt waren.

Hoe creatief en gedurfd zijn ontwerpen ook waren, de schoenen moesten ergonomisch verantwoord zijn. Jansen vond dat je goed op schoenen moest kunnen lopen. Binnen die beperking probeerde hij steeds iets nieuws te maken. Om die reden noemde hij zichzelf geen kunstenaar, maar een industrieel ontwerper.Jansen wist waar hij het over had, want hij kende de fijne kneepjes van het schoenmakersvak.

Hij was er trots op dat hij zelf de leesten voor de schoenen maakte.WoodyDe pumps van Sophia LorenZijn vader was vertegenwoordiger van een kinderschoenenfabriek in Nijmegen. Dat Jan in de schoenen zou gaan, was daardoor al vroeg duidelijk. Hij liep stage bij een schoenenfabriek, deed de avondopleiding van de kunstacademie in Eindhoven om ontwerpen te leren tekenen en ging naar de schoenmakersvakschool in Waalwijk.

Hij maakte zijn opleiding af in Rome, in het atelier waar de pumps van Sophia Loren werden gemaakt. Daar leerde hij nog beter handmatig schoenen maken.Terug in Nederland begon hij in 1964 een piepklein atelier achter de Dam in Amsterdam, waar hij artiesten als Conny Stuart en Adèle Bloemendaal tot zijn klanten kon rekenen.

Zijn eerste schoenontwerp, voor zijn vrouw Tonny, had hij toen al gemaakt. Later had hij een zaak aan het Rokin, die steeds beroemder werd.De grote modehuizen hadden al vroeg belangstelling voor hem. Toen hij met Tonny op huwelijksreis was in Parijs, wilde modehuis Dior zijn ontwerpen wel hebben.

Zonder dat hij er een cent voor kreeg. Het was immers goede pr voor hem als hij kon zeggen dat hij voor Dior werkte.Jansen had gedurende zijn meer dan vijftigjarige carrière meer creatieve ingevingen voor schoenen dan hij kon uitvoeren. “Ze komen door uit de kosmos”, zei hij vijf jaar geleden in Trouw.

Soms droomde hij van een prachtige schoen, en tekende het ontwerp zodra hij wakker was.Of het een commercieel succes kon worden, bepaalde vervolgens zijn vrouw Tonny, met wie hij samen was sinds zijn zeventiende. Ruim na zijn pensioen werkte hij nog samen met haar.

Soms in Amsterdam, maar ook in hun huis in Italië.Sneakerpump‘Meest gekopieerde ontwerper ter wereld’Over de hele wereld had hij tentoonstellingen en hield hij lezingen. In Tokio werd hij zelfs professor aan de modeacademie. Hij ontving ook vele prijzen voor zijn ontwerpen.Op zijn reizen kwam hij regelmatig zijn eigen, gestolen ontwerpen tegen.

Het ontwerp voor zijn High heeled sneaker werd gestolen uit de Italiaanse fabriek waar die werd gemaakt. Ook de Zippy, een mannenschoen met schuine rits, werd gekopieerd. Prada imiteerde zijn Bamboeschoen. In Tokio zag hij zijn Tutti piedi, een geplooide schoen uit één stuk leer, in de etalages liggen.Hij kon er boos om worden dat anderen meer verdienden aan zijn ontwerpen dan hijzelf. “Ik ben misschien wel de meest gekopieerde schoenenontwerper ter wereld”, zei hij in het interview met Trouw in 2021.

Zijn oplossing was: iets nieuws verzinnen, dat anderen weer konden kopiëren.Jansen overleed woensdag thuis in Amsterdam aan de gevolgen van kanker.Lees ookGeselecteerd door de redactie