Een smartphonecamera biedt veel gemak en de fotokwaliteit is flink gestegen sinds de eerste modellen. Maar maken goede camerasmartphones inmiddels ook betere foto's dan een compactcamera? Dat vraagt om een grondige vergelijking.De markt voor compactcamera's lijkt morsdood.
Fabrikanten brengen al jaren geen nieuwe modellen binnen de populairste series meer uit. Daardoor hebben de twee meest geliefde series, de Canon PowerShot- en de Sony RX100-lijn, inmiddels een leeftijd bereikt die je niet meer op één hand kunt tellen. Telefooncamera's zijn nu zo goed, dat de grootste namen geen heil lijken te zien in het ontwikkelen en uitbrengen van een nieuwe compactcamera.
Zo'n model dat – net als een telefoon – in je zak past.Maar is dat wel zo? Hoewel het een op video gerichte camera is, bracht Canon vorig jaar de PowerShot V1 uit. Daarnaast blijft Ricoh een extreem populaire fabrikant onder straatfotografen en zijn nieuwste model, de GR IV, was tijdens de release eind 2025 niet aan te slepen.
Ook Panasonic deed mee en kondigde de TZ300 aan. Niet alleen verschijnen er her en der nieuwe modellen, ook is de summiere resterende voorraad kleine camera's van Sony en Canon die ergens in een vergeten magazijn ligt te verstoffen goud waard. Nu veel (jong)volwassenen op nostalgie jagen, zijn compactcamera's een gewilde productgroep.
Sterker nog, high-end modellen veranderen op tweedehandswebsites soms van eigenaar voor meer dan de oorspronkelijke adviesprijs van jaren geleden.Canon slingerde daarom de lopende banden weer aan en bracht een van zijn succesvolste kleine camera's opnieuw uit: de Canon G7X Mark III, nu als 30th Anniversary Edition.
Dat is precies hetzelfde model als voorheen, maar zo ontstaat er nieuwe voorraad. Ondertussen kwamen in de afgelopen weken meerdere 'ultieme' cameraphones uit, waaronder de Xiaomi 17 Ultra en de OPPO Find X9 Ultra. Volgens OPPO is die laatste niet your next phone, maar your next camera.Hoog tijd om daar eens in te duiken.
Zijn compactcamera's nog steeds onvervangbaar, of laten we ons te makkelijk verblinden door nostalgie? In dit artikel bespreek ik de stand van zaken en mijn ervaring. De race om megapixels lijkt voorbij Het is alweer jaren geleden dat smartphonefabrikanten een strijd om de hoogste resolutie leken te voeren.
Xiaomi en Samsung brachten een tijd terug een telefoon met een 108-megapixelcamera uit. Het jaar daarop deed de Zuid-Koreaanse fabrikant er nog een schepje bovenop met zijn Isocell HP1-sensor, goed voor een resolutie van 200 megapixel.Hartstikke leuk, al die megapixels, maar in de praktijk voegt de software ze samen tot grotere pixels.
Dat heet pixel binning en is al een behoorlijke tijd de standaard. Zo schiet een telefoon met een 200-megapixelcamera meestal plaatjes met een resolutie van 12,5 megapixel. Dat komt de lichtsterkte, het dynamisch bereik en de hoeveelheid ruis ten goede – stuk voor stuk zwakke punten van kleine telefooncameraatjes.Inmiddels lijken de meeste telefoonmerken genoegen te nemen met een resolutie van om en nabij 50 megapixel op de primaire camera.
Dat is al enkele jaren de standaard op veel smartphones die op de markt verschijnen.De volgende stap: sensorformatenTegenwoordig kijkt niemand meer op van een opvallend hoge resolutie en lijkt de 'hype' om de grootste te hebben voorbij te zijn. Nou ja, eigenlijk zet die trend zich voort, maar deze keer voor de camerasensoren: hoe groter, hoe beter.Zo legde Apple eind vorig jaar weinig nadruk op hogere resoluties tijdens de aankondiging van de nieuwe iPhones.
Wel benadrukte het bedrijf de grotere sensoren van de selfie- en telecamera. Xiaomi maakt sinds een paar jaar 'cameraphones' met een 1"-sensor. Dat is hetzelfde formaat dat je in high-end compactcamera's terugziet. Bij welke fabrikant je ook kijkt, je moet tegenwoordig goed je best doen om in high-end telefoons nog hoofdcamera's aan te treffen met een sensorformaat van 1/1,56" of kleiner, Samsungs S26 en S26+ even uitgezonderd.
Visualisatie camerasensorformaten in telefoons De grootste winst op dat gebied zien we terug bij de zoomcamera's, ook wel telecamera's genoemd. Niet al te lang geleden was het nog bijzonder als een telecamera een 1/2"-sensor aan boord had. In 2026 zien we Chinese telefoons met zoomcamera's die een groter sensoroppervlak hebben dan de meeste telefoons voor hun hoofdcamera gebruiken.Zo heeft de Xiaomi 17 Ultra – net als de vivo X300 Ultra – een telesensor met een optisch formaat van 1/1,4".
De OPPO Find X9 Ultra gaat nog verder met 1/1,28". Die laatste is bijna vier keer zo groot als de sensor die de iPhone 17 Pro (Max) en Pixel 10 Pro (XL) aan boord hebben. Nabootsing van het echte werk "Is dat een lens in je broekzak, of ben je gewoon blij om me te zien?", zei ik ooit voor de camera toen we een clipje opnamen voor sociale media.
De reden daarachter was de belachelijk grote lens die we een uurtje daarvoor van OPPO hadden ontvangen. Zonder die lens paste de telefoon comfortabel in je broekzak, maar mét lens was het een compleet ander verhaal. OPPO Earth Explorer Kit-lens Dat was niet de eerste of laatste keer dat we zo'n excentriek smartphoneaccessoire tegenkwamen.
Fabrikanten die hun toestellen tot cameraphone kronen, brengen steeds vaker opvallende (en prijzige) producten uit voor de echte liefhebbers.Bedrijven refereren dan maar al te graag aan hun samenwerking met gerenommeerde camerafabrikanten. Xiaomi's accessoires (en camera-eilanden) zijn vaak te herkennen aan een Leica-opschrift, terwijl die van OPPO zich onderscheiden met Hasselblad-opsmuk.
Vivo, een andere producent van imposante cameratelefoons, doet hetzelfde met Zeiss. Die extra's zijn er veelal in twee smaken: accessoires die de gebruikservaring van fotografie extra kracht moeten bijzetten en aanvullingen die de kwaliteit van je shots moeten verbeteren.Het cameragevoel dichterbij halenAls ik 'gevoel' schrijf, dan doel ik vooral op de ervaring die camera's – met al hun knoppen, draaiwieltjes en bewegende onderdelen – wél bieden, maar telefoons níet.
Denk aan iets basaals als een fysieke sluiterknop, een draaiwiel om de belichting mee aan te passen of zelfs het geluid van de sluiter. Xiaomi Photography Kit Pro (links) en vivo Ultra Photography Kit Telefoons hebben een touchscreen, twee speakertjes en een trilmotortje tot hun beschikking om die ervaring na te bootsen.
Bij enkele modellen, zoals de iPhone en Find X9 Ultra, komt daar nog een cameraknop op het frame bij. Dat is echter niet genoeg om helemaal te overtuigen. Xiaomi, OPPO en vivo bieden daarvoor speciale camerahoesjes aan. Zo voeg je in één klap zaken als een sluiterknop, draaiwieltje, zoomhendel, extra knopjes of een duimsteun toe aan je telefoon.Dat smartphonefabrikanten die geen cameraphones uitbrengen zulke accessoires niet zelf maken, wil niet zeggen dat ze niet bestaan voor bijvoorbeeld een Samsung, Pixel of iPhone.
Zo levert een snelle zoekopdracht op AliExpress ontzettend veel resultaten op. Een MagSafe-cameragrip van AliExpress Dat soort accessoires zijn leuk speelgoed en voegen daadwerkelijk meerwaarde toe, maar slagen er naar mijn mening nog steeds niet helemaal in om het 'gevoel' van een echte camera te evenaren – zelfs niet dat van compactcamera's die doorgaans beschikken over minder uitgebreide fysieke besturingselementen.Fotokwaliteit verbeterenAndere accessoires zijn bedoeld om de fotokwaliteit te verbeteren.
Zulke toevoegingen bestaan al jaren in de vorm van bijvoorbeeld ND-filters. Tegenwoordig experimenteren de fabrikanten volop met add-ons die nog veel verder gaan. Zo verkopen OPPO en vivo lijvige teleconverters, waardoor de fotokwaliteit van ingezoomde beelden drastisch verbetert.De ontwikkeling op dit gebied lijkt nog lang niet te stagneren, liet Xiaomi vorig jaar op het Mobile World Congress in Barcelona zien.
Daar toonde de Chinese fabrikant een prototype van een externe M43-camerasensor en -lens in één, die magnetisch achter op een Xiaomi-telefoon te klikken is. Het resultaat was een camerasysteem dat aanzienlijk beter leek te presteren dan tot nu toe mogelijk was bij een telefoon.
Xiaomi 15 met externe cameralens en -sensor Je zou over al die gadgets kunnen zeggen dat ze nog steeds min of meer hetzelfde doen als ruim tien jaar geleden. In essentie klopt dat ook wel, maar de kwaliteit ligt flink hoger dan toen. Zo was de gebruikservaring van Sony's externe lenzen niet fantastisch door een trage verbinding tussen het accessoire en de telefoon.
Point-and-shoot Verreweg de meeste mensen gebruiken hun telefoon als point-and-shootcamera. Je richt de camera op wat je wilt vastleggen en drukt simpelweg op de sluiterknop. De camerasensor, isp en de digitale fotopijplijn doen hun werk en er verschijnt een kant-en-klare foto op het scherm.De fabrikant bepaalt in dit geval voor een deel hoe je foto's eruitzien.
Denk daarbij aan de verzadiging van de kleuren en de hoeveelheid contrast. Ook gaat het om de felheid van highlights, hoeveel ruis (en daarmee ook details) de software wegpoetst en hoeveel details die daarna kunstmatig weer toevoegt. Niet elke fabrikant is daar even goed, subtiel of vergevorderd in.
Gelukkig zijn er steeds uitgebreidere opties in de software om deels zelf te bepalen wat voor karakter je foto's meekrijgen.Natuurlijk is dit artikel niets waard als we het alleen bij theorie houden. Daarom heb ik na veel wikken en wegen telefoons geselecteerd om het tegen de Canon PowerShot G7X III op te nemen.
In eerste instantie wilde ik alleen de Xiaomi 17 Ultra en Find X9 Ultra meenemen. De vivo X300 Ultra is niet uitgebracht in onze markt en deze konden we niet binnen een redelijke termijn bemachtigen.Er zijn echter genoeg mensen die zweren bij de cameraprestaties van Googles topmodellen, dus mocht een Pixel 10 Pro ook niet ontbreken.
Om de Apple-liefhebbers tegemoet te komen, ging er ook een iPhone 17 Pro mee. De Galaxy S26 Ultra doet niet mee, omdat het camerasysteem daarvan de afgelopen jaren een beetje heeft stilgestaan. Daarnaast passen de resultaten van een zesde toestel niet mooi binnen de kaders van de galerijfunctie van de website.
Met welke instellingen maakten we de foto's? Om het speelveld eerlijk te houden, maakten we de foto's met alle apparaten op zoveel mogelijk standaardinstellingen. Daarnaast maakten we de zoomfoto's van de telefoons op de vaste brandpuntsafstand van de telelens, voor de hoogst mogelijke kwaliteit.
Die brandpuntsafstand (uitgedrukt in mm) is niet voor elke telefoon hetzelfde. Bij de Xiaomi 17 Ultra kozen we voor het Leica Authentic-profiel, omdat dit op het internet op iets meer lof kan rekenen dan de Vibrant-optie. Bij de Find X9 Ultra maakten we foto's met het standaardprofiel en de Master-modus, opnieuw omdat er veel positieve geluiden over de Master-modus te vinden zijn.
Daaruit koos ik steeds de beste foto van de twee voor de vergelijking. Op alle telefoons stond de fotokwaliteit in de instellingen op de hoogste stand. De compactcamera stond op de Aperture Priority-instelling, waarbij we de isowaarde zo laag mogelijk hielden.
Scherpte en bokehMisschien valt je op dat de bovenste foto, afkomstig van de compactcamera, minder scherp lijkt. Dat ligt niet aan jou of het beeldscherm waarop je dit leest: die foto is daadwerkelijk het minst scherp. Doorgewinterde fotografen zagen dit al aankomen, maar het is simpelweg wat er gebeurt wanneer je een lens met variabel diafragma op zijn grootste diafragma instelt.
Bij de PowerShot-compactcamera is dat f/1.8, vergelijkbaar met de lensopening van veel hedendaagse telefoons.Zo'n grotere lensopening komt de lichtsterkte ten goede (lees: betere foto's in het donker en een mooiere scherptediepte), maar gaat bijna altijd ten koste van de scherpte.
Aangezien de compactcamera een variabel diafragma heeft, zou je dit op kunnen lossen door over te schakelen naar f/4.0. Daarbij is de lensopening kleiner.In de vergelijking hierboven zie je wat er dan gebeurt. De scherpte komt terug en is nu ongeveer op het niveau van een van de smartphonefoto's.
Er is ook een keerzijde: dat doet die mooie bokeh teniet. Dat is juist iets waarmee de doorsnee consument al snel een 'goede camera' associeert.De zoomfoto's hieronder zijn gemaakt met de telecamera. Deze keer kan de compactcamera aardig meekomen op het gebied van scherpte, ook op het grootst mogelijke diafragma.
Bovendien ziet de bokeh er iets mooier en natuurlijker uit.Bij deze foto's zie je ook grote verschillen tussen de modi die de beeldverwerking wat minder agressief moeten maken: de Pro-modus van Xiaomi en de Master-modus van OPPO. Hoewel de standaardmodi af en toe zorgen voor artefacten of andere minder mooie elementen, kun je goed zien waarom de telefoons standaard zoveel beeldverwerking toepassen.
Foto's in de 'speciale' modi zijn regelmatig stukken minder scherp. Het heeft echter wel een gunstig effect op de vervaagde achtergrond, die dan wat rustiger oogt.Dynamisch bereikDe volgende foto is een mooi voorbeeld van een ander voordeel dat telefoons bieden.
De fotopijplijn waar elke foto doorheen gaat, doet verschillende dingen. Een daarvan is stiekem meerdere foto's maken en deze over elkaar heen leggen. Dat heet bracketing en komt het dynamisch bereik ten goede. Let vooral op de sliertige lampen bovenin en het raamwerk, ook boven in de foto.De telefoons slagen er opnieuw in om mooiere beelden vast te leggen.
Camera's kunnen dit ook, maar je moet de 'bracket' veelal handmatig instellen en de losse afbeeldingen daarna zelf samenvoegen in een fotobewerkingsprogramma zoals Adobe Lightroom.In extremere hdr-situaties wordt het nog eens extra duidelijk. Op de bovenste foto zijn zowel de donkere als de lichte delen volledig opgeblazen: er is geen enkel detail meer zichtbaar.
Hoewel geen van de telefooncamera's voldoende dynamisch bereik heeft om dat verschijnsel helemaal te voorkomen, doen ze het opnieuw een stuk beter.Kleurweergave en contrastNiets is zo subjectief als de kleuren van een foto of de juiste hoeveelheid contrast. We kunnen echter wel kijken naar opvallende uitschieters die het vermelden waard zijn.Op de bovenstaande foto's vallen twee dingen op.
Allereerst valt de kleurtemperatuur op de foto van de compactcamera een beetje koel uit. Zo lijkt de zwarte ondergrond iets blauwer dan de bedoeling is. Daarnaast is ook een nadeel van de beeldverwerking van een van de telefoons zichtbaar: de Pixel is nogal terughoudend met het contrast, waardoor de foto wat minder in het oog springt.
Ook de compactcamera legt het contrast er minder dik bovenop.Bij deze foto, genomen met de telecamera's, zien we weer hetzelfde gebeuren. De meeste telefoons fixeren zich een beetje op de stoffen zonnebloemen en geven deze lekker fel weer, terwijl de compactcamera en de Pixel de oranje kleur minder aanzetten.
De Pixel schetst de scène wel te warm. Je hoeft daarnaast geen pixelpeeper te zijn om te zien dat de foto van de compactcamera weer het minst scherp is. Het diafragma verkleinen hielp deze keer niet om de scherpte terug te krijgen.Om de bovenstaande artefacten te zien, moet je wél een pixelpeeper zijn.
Als je op de foto klikt en inzoomt, zie je dat de Master-modus van de Find X9 Ultra kleine zwarte puntjes aan de foto toevoegt. Het valt waarschijnlijk alleen een kniesoor op. Wel toont het aan dat de speciale modi gericht op minder beeldverwerking soms juist op dat gebied de mist ingaan.Donkere scènesIn het donker leunen de telefoons nog sterker op de digitale beeldverwerking.
De compactcamera (zeker gelet op de leeftijd van de meeste compactcamera's) heeft een minder uitgebreide digitale trukendoos. Deze zou in theorie vooral een voordeel moeten hebben bij het maken van zoomfoto's. We beginnen met een aantal foto's gemaakt met de hoofdcamera's van de smartphones.De beelden liegen er niet om: hoewel de Canon PowerShot prima foto's oplevert, doet bijna elke telefoon het beter.
Zo wijkt de witbalans behoorlijk af op de foto met de kleurpotloden. Als je inzoomt op die foto's, blijven daarnaast enkele details van de potloden beter overeind op de smartphonefoto's.Als we de primaire sensor croppen voor een 2x-zoomfoto (de LEGO-plantjes), lopen de resultaten wat meer uiteen bij de telefoons.
Ook hier bewaren de telefoons nog steeds meer detail, mede doordat het shot van de Canon redelijk wat ruis bevat. De bokeh van de compactcamera is daarentegen mooier.Bij de zoomfoto's in slechte lichtomstandigheden toont de PowerShot zijn spierballen. Ook kunnen we goed zien waarom de Pixel en iPhone momenteel niet de titel 'camerakoning' dragen.
De Xiaomi en OPPO maken betere, scherpere foto's. In vergelijking met de compactcamera zullen de meningen waarschijnlijk uiteenlopen. De compactcamera maakt natuurlijkere foto's met wat meer ruis. De twee Chinese cameraphones mikken op heldere foto's met zoveel mogelijk detail, scherpte en kleur.Andere stijlen: macro- en portretfotografieLaten we ook even stilstaan bij modi die je misschien wat minder vaak gebruikt, zoals macro- en portretfotografie.
De meeste compactcamera's bevatten een vaste zoomlens met korte minimale scherpstelafstand. Dat maakt ze geschikt om kleine objecten van erg dichtbij vast te leggen. De meeste telefoons hebben daar een speciale functie voor, evenals een portretfunctie.Er zijn maar kleine verschillen tussen de beste macro- en portretfoto's van de camera en telefoons.
Sterker nog: wanneer het donker wordt, blazen de Xiaomi 17 Ultra en OPPO Find X9 Ultra de rest omver – inclusief de Canon PowerShot.Alleen als je heel ver inzoomt (en dan nog wat verder) zul je waarschijnlijk kleine verschillen in de portretfoto zien in het voordeel van de compactcamera.
Nu maakt de Xiaomi-telefoon zulke goede portretfoto's, dat het bijna oneerlijk is tegenover andere smartphonefabrikanten. Wel laat het zien hoever sommige telefoons inmiddels zijn.Dus, wie doet het beter?In mijn optiek maken de telefoons in de meeste scenario's betere foto's wanneer je het houdt bij de standaardinstellingen.
De foto's zijn regelmatig scherper, hebben een betere witbalans en bovendien is het dynamisch bereik vele malen beter.Alleen in specifieke situaties waarbij je wilt zoomen maakt de compactcamera indruk. Wie natuurlijk ogende foto's waardeert, geeft waarschijnlijk nog steeds de voorkeur aan een kleine camera.
De foto's daarvan zien er vele malen minder bewerkt uit, als je weet waarop je moet letten. Een stapje verder met raw Wil je het maximale uit elk shot halen en zelf de teugels in handen nemen, dan schiet je natuurlijk geen foto's in JPEG. Dat doe je dan in raw mode.
Op deze manier past de software – als het goed is – geen beeldverwerking toe op de foto. Dat levert in eerste instantie vaak fletsere en minder scherpe kiekjes op, maar geeft jou volledige controle over het uiteindelijke resultaat. De camera leest de volledige, onbewerkte sensordata uit, waardoor de bestanden logischerwijs ook wat groter zijn.In de vorige alinea schreef ik nadrukkelijk 'als het goed is' over de beeldverwerking.
Hoewel telefoonfabrikanten af en toe mooie beloftes doen over hun rawpijplijn, komt er in de meeste gevallen wel degelijk de nodige bewerking aan te pas. Dat is soms makkelijk te herkennen. Zo is er zelden nog sprake van ruis: de software poetst die alvast weg wanneer je op de (digitale) sluiterknop drukt.Alles openen Klik hier om alle onbewerkte rawexports te bekijken Klik hier om de raw bestanden te downloaden Er zijn een stuk meer mitsen en maren wanneer je gaat fotograferen in raw mode.
Dat ligt voor de hand, maar wanneer je dit met een telefoon doet, komen daar nog wat bijzonderheden bij. Een makkelijk voorbeeld is de Pixel: die levert raw foto's af die zo zacht zijn, dat ze als kussen zouden kunnen dienstdoen. De clarity omhoogtrekken is dus bij elke foto wenselijk.
Elke vorm van scherpte en detail ontbreekt, tot je aan de sliders begint te trekken. Er vallen meer dingen op. Zo kan de Xiaomi 17 Ultra geen foto's met hogere resolutie maken wanneer je kiest voor het Leica Authentic-profiel. Dat profiel gebruik ik in deze vergelijking alsnog, omdat het Vibrant-profiel zelfs in de 'ultrarawmodus' een grotere mate van fotoverwerking lijkt te bevatten.
Daarnaast zijn Xiaomi's raw bestanden standaard erg overbelicht wanneer je ze inlaadt in Lightroom. Een onbewerkte rawfoto van de Xiaomi 17 Ultra (de slider staat standaard inderdaad op +15 wit) Ook OPPO blijkt niet perfect: de fabrikant beloofde tijdens de release van de Find X9 Ultra dat er een speciaal Adobe Lightroom-profiel beschikbaar zou zijn.
Dat is op het moment van schrijven niet het geval. Bij de iPhone lijkt de software de ruis op het ene moment behoorlijk en andere keren nauwelijks weg te poetsen. Dat werkt toch iets minder lekker dan wanneer je weet wat je kunt verwachten. iPhone 17 Pro (Max) Pixel 10 Pro (XL) Xiaomi 17 Ultra OPPO Find X9 Ultra Lightroom-profiel Apple ProRaw Google Pixel Color Color In de tabel hierboven staan de telefoons van links naar rechts op dezelfde volgorde zoals ze ook in de galerij terug te zien zijn.
De eerste (grotere) afbeelding is steeds die van de compactcamera.Nabewerkte raw foto's (overdag)Eerst kijken we naar enkele shots die bij voldoende omgevingslicht zijn gemaakt. Als ze eenmaal (licht) zijn nabewerkt, levert de compactcamera veelal de beste shots af.
Bovendien zijn de raw bestanden krachtiger na te bewerken dan die van de telefoons – ook die met een eigen Lightroom-profiel.Alles openen Klik hier om alle foto's te bekijken De verschillen op de brandpuntsafstand van ongeveer 24mm – oftewel 1x zoom op de telefoons – vallen relatief mee.
Dat ligt vaak net even anders wanneer je bent aangewezen op de telecamera van je telefoon. Hoeveel tijd je ook besteedt in een fotobewerkingsprogramma naar keuze: de compactcamera wint het bijna altijd van de smartphone.Zoals op enkele foto's te zien is, maken de telefoons in scènes met zowel erg felle als donkere gebieden alsnog de betere kiekjes.
Zelfs in raw mode kun je sommige hooglichten op de compactcamera niet onder controle krijgen. Een oplossing daarvoor is een exposure bracket te maken met de camera. Dat vergt wel weer een extra stap in het nabewerkingsproces.Nabewerkte rawfoto's (weinig licht)Alles openen Klik hier om alle foto's te bekijken Bij minder licht zet de compactcamera de smartphones opnieuw op hun plek.
Wanneer je de hoofdcamera van de telefoons gebruikt, valt het relatief gezien nog mee. Ga je inzoomen, dan legt de PowerShot keer op keer de fijnste beelden vast.Wie doet het beter in raw mode?Het mag duidelijk zijn dat de compactcamera meestal betere resultaten oplevert als je fotografeert in raw mode.
De telefoons leveren veelal geen 'echte' raw bestanden af: de software heeft stiekem al de nodige aanpassingen gemaakt, voordat je de kans krijgt om er zelf mee aan de slag te gaan.Bovendien zijn er bij de smartphones nog wat kanttekeningen die het bewerkingsproces wat minder geraffineerd maken.
Daar komt bij dat de uiteindelijke fotokwaliteit van de compactcamera meestal superieur is. Praktische voor- en nadelen Een smartphone is in essentie een ander apparaat dan een camera. Dat voelt overbodig om te benoemen, maar de voor- en nadelen die daarmee gepaard gaan, liggen misschien minder voor de hand.
Zo kan een telefoon ongeveer onbeperkt veel meer, maar heeft dat op mij niet altijd een positieve uitwerking. Hard- en software gaan op dat vlak hand in hand.Aan de slag zonder afleidingStel, je maakt op vakantie een wandeltocht. Je komt een prachtig uitzicht tegen en wilt daarvan een foto maken: je pakt je telefoon, opent de camera-app, drukt op de digitale sluiterknop en doet hem weer in je broekzak.Of je houdt hem in je hand en bekijkt de kakelverse foto om deze lichtjes aan te passen.
Vervolgens plaats je deze in je Instagram-verhaal. Nu je toch op die app zit, beantwoord je ook even een bericht van een vriend. Zou deze route nog andere mooie uitkijkpunten hebben? Even checken op Google Maps. Hoeveel stappen heb je eigenlijk al gezet tijdens deze wandeling en hoelang ben je al bezig?
Voor je het vergeet: je moet ook nog even in het groepsgesprek van de familie een update geven over je reis.Het zal voor iedereen anders zijn, maar ik ben simpelweg minder gefocust op mijn vakantieactiviteiten als ik mijn camera probeer te vervangen door een telefoon – zelfs al heeft deze er een fancy fotografiekit omheen zitten.
Je zou de 'domheid' van een camera dus kunnen aanmerken als groot pluspunt, want het haalt je minder weg uit het hier en nu.Tegelijkertijd bieden de talloze mogelijkheden van telefoons ook iets fijns: je hebt meer keuzevrijheid bij de camera-interface of fotobewerkingsmogelijkheden.De ene interface is de andere nietTelefoons bieden een reusachtig aantal camera-apps.
Staat bijvoorbeeld de erg basale standaardcamera-app van Apple je niet aan, dan heb je de keuze uit Project Indigo, Halide of andere populaire opties.V.l.n.r.: Standaardapp, Halide, Project IndigoAls we ons even beperken tot de meegeleverde camera-apps – anders zou dit artikel bestaan uit tientallen pagina's – biedt Xiaomi waarschijnlijk de fijnste en geavanceerdste camera-interface aan.
Deze bevat eigenlijk alle functies die je van een cameraphone verwacht en die op elke (compact)camera aanwezig zijn.Standaardcamera-app van de Xiaomi 17 UltraHoewel niet elke camera-app al deze opties biedt, kunnen ze wel allemaal foto's maken in raw mode en verschillende resoluties.
Het is dus niet zo dat minder uitgebreide apps onbruikbaar zijn, maar ze kunnen je beoogde eindresultaat af en toe een beetje in de weg zitten. Gelukkig is het installeren van een andere variant zo gepiept.Je hoeft het niet slechts oppervlakkerig te houden. Al jaren installeren enthousiastelingen Gcam op hun telefoons, waardoor de fotoverwerking – en dus de uiteindelijke foto – drastisch verandert.
Hoewel Gcam waarschijnlijk het bekendste voorbeeld is, bieden iPhone-apps zoals Halide ook alternatieve fotopijplijnen.Binnen enkele minuten aan het schitterenDe grootste open deur is de snelheid waarmee je gemaakte foto's gereed zijn. Wanneer je een telefoon gebruikt, kunnen je zojuist geschoten kiekjes binnen enkele minuten – het raw bestand nabewerkt en al – dienstdoen als je nieuwe achtergrond of schitteren op sociale media.Bij een camera ligt dat anders.
Elke fabrikant heeft tegenwoordig wel een app waarmee je foto's draadloos kunt overzetten naar je telefoon om ze daarop snel te bewerken. De overdrachtssnelheid van deze apps laat regelmatig te wensen over. Wanneer je meerdere foto's wilt versturen, blijft de SD-kaart daarom de logische keuze.
Prutsen met SD-kaartjes Een hindernis is dan opeens dat niet elk apparaat een geheugenkaartslot heeft en je misschien dus nog een adapter bij de hand moet hebben. Vervolgens ben je waarschijnlijk even zoet met het uitzoeken en nabewerken van al het materiaal. Dat je er gedwongen meer tijd aan moet besteden, heeft misschien toch nog een pluspuntje: het voelt authentieker.Loeren door de zoekerCamera's hebben nog een groot voordeel in huis.
Naast draaiwieltjes, knopjes en andere bewegende onderdelen zit er vaak ook een zoeker op. Met zo'n elektronische viewfinder heb je stukken minder last van fel omgevingslicht, waardoor je het beoogde shot duidelijker kunt zien. De zoeker van een Sony RX100-compactcamera / Bron: Wikipedia Daarnaast draagt het ook weer bij aan dat stukje authenticiteit.
Wanneer je één oog dichtknijpt en de zoeker naar je oog brengt, zie je enkel nog wat er binnen je kader valt op dat moment. Wat er verder om je heen gebeurt is dan even niet belangrijk. Alle afleidende apps op je smartphone zijn dan verder weg dan ooit. Niet elke compactcamera heeft overigens zo'n viewfinder aan boord.Tot slot: kiezen tussen kwaliteitWanneer je een 'echte' camera pakt en wilt zoomen, kun je ervan op aan dat de beeldkwaliteit over het hele zoombereik goed is.
Natuurlijk is het in de praktijk niet écht zo zwart-wit als ik hier nu stel, maar de kwaliteitsverschillen zijn zeker niet zo groot als bij telefoons. Daar moet je soms kiezen: maak ik de foto met de beste camera, de iets minder goede of het nog minder goede exemplaar?
Pixel 10 Pro: 4,9x- versus 5x-zoom Dat komt doordat bijna geen enkele telefoon een mechanische zoomlens bevat. Heb je het perfecte kader gevonden op een 4,9x-vergroting, maar beschikt je telefoon alleen over een 5x-telecamera, dan zie je dat duidelijk terug aan de kwaliteit.
Op bovenstaande foto komt dat goed naar voren. Tot slot Zijn high-end telefoons inmiddels zover dat ze volwaardige vervangers voor je compactcamera kunnen zijn? Dat hangt ervan af aan wie je het vraagt. Schiet je alleen jpg's waar je wellicht nog een filter overheen plakt, dan is het antwoord zeer waarschijnlijk 'ja'.
Sterker nog: in verschillende situaties maken telefoons simpelweg betere foto's.Daarbij komt dat een telefoon bijna alles kan; een camera kan alleen foto's en video's maken. De foto's van een smartphone verschijnen direct in je galerij – zonder gedoe met SD-kaartlezers of trage bluetoothverbindingen – klaar om nabewerkt te worden.
Bevalt de camera-interface van je smartphone niet, dan kun je een alternatief installeren. Ook zijn er talloze apps beschikbaar om raw bestanden tot in den treure na te bewerken, waaronder inmiddels ook het populaire Lightroom.Ook is er het verschil in sensoren en lenzen.
Een (compact)camera gebruikt één sensor, wat per definitie de best mogelijke kwaliteit bij elk zoombereik oplevert. Bij een telefoon is dat anders geregeld. Afhankelijk van het gewenste bereik kies je voor de beste, iets mindere of nog mindere sensor om een foto te maken.
Met een beetje pech zitten er grote stappen tussen die afstanden, wat beperkend werkt.Beleving van fotograferenDat een telefoon zoveel kan, zal voor sommige mensen juist een reden zijn om toch een kleine camera mee op pad te nemen. Deze verplicht je om doelbewust foto's te maken, zonder afgeleid te worden door dat beetje dopamine dat zich verschuilt in een van de apps die niet de camera-app is.Daarnaast is er de ervaring zelf.
Hoe serieus je ook met smartphonefotografie bezig bent, het zal waarschijnlijk nooit het gevoel van fotograferen met een camera vervangen, hoe eenvoudig die camera ook is. De analoge feedback van de draaiwieltjes, hendeltjes en knopjes blijft superieur aan de digitale beleving die een telefoonscherm kan bieden.Vraag me over tien jaar eens om dit artikel nog een keer te schrijven.
Wie weet heb ik tegen die tijd mijn camera's en lenzen wel de deur uitgedaan en zweer ik bij de camera van mijn telefoon. Tot die dag komt, blijf ik een compactcamera in mijn zak stoppen of een van mijn 'echte' camera's aan mijn tas bevestigen als ik op reis ga.
De beste camera is immers de camera die je bij je hebt.Redactie: Dennis de Vries • Video: Luke van Drie, Finn de Groot • Eindredactie: Marger Verschuur
